Ontario (prowincja Kanady).html



Ten artykuł dotyczy kanadyjskej prowincji. Zobacz też: inne znaczenia tej nazwy.

Ontario

Flaga Ontario Godło Ontario
Dewiza: Ut Incepit Fidelis Sic Permanet (Jak zaczął być wiernym, tak i pozostaje)
Język urzędowy	angielski, francuski
Stolica	Toronto
Największe miasto	Toronto
Premier	Dalton McGuinty
Gubernator porucznik	James K. Bartleman
Reprezentacja w parlamencie  - przedst. w Izbie Gmin  - przedst. w Senacie	103 24
Powierzchnia Całkowita  • Ziemia  • Woda	2006 1 076 395 km² 1 076 395 km² 14,7%
Ludność  • Całkowita (2001)  • Gęstość	11 874 400 12,94 os./km²
Akces po Konfederacji	rok - 1867 (jako pierwsza)
Strefa czasowa	UTC -5
Informacja pocztowa  • Kod telefoniczny  • ISO 3166-2  • Skrót pocztowy  • Pierwsza litera kodu	416, 519, 613, 705, 807, 905 CA-ON ON K, L, M, N, P
Strona internetowa	www.gov.on.ca
Oficjalne symbole prowincjonalne

Ontario – prowincja Kanady. Ontario jest najludniejszą i najprężniejszą ekonomicznie częścią Kanady. W granicach Ontario znajduje się stolica Kanady Ottawa, największe miasto Kanady Toronto, a także największa aglomeracja tzw. Golden Horseshoe. W 1855 roku stacjonujący tam żołnierze angielskiej armii wymyślili hokej na lodzie.

edytuj Struktura polityczna Ontario

Głową prowincji, a zarazem przedstawicielem korony jest gubernator porucznik .

Ontario jest częścią konfederacji Kanadyjskiej. Zgodnie ze strukturą polityczną ma swój własny Parlament oraz Rząd prowincjonalny.

edytuj Rząd Ontario

W skład gabinetu premiera Ontario wchodzą następujące ministerstwa i komitety:

• Ministry of Agriculture and Food - Ministerstwo rolnictwa
• Ministry of Attorney General - Prokurator generalny
• Ministry of Citizenship - Ministerstwo obywatelstwa
• Ministry of Community, Family and Children's Services - Ministerstwo spraw socjalnych
• Ministry of Consumer and Business Services - Ministerstwo rynku
• Ministry of Culture - Ministerstwo kultury
• Ministry of Education' - Ministerstwo edukacji
• Ministry of Energy - Ministerstwo energetyki
• Ministry of Enterprise, Opportunity and Innovation - Ministerstwo gospodarki
• Ministry of Environment - Ministerstwo ochrony środowiska
• Ministry of Finance - Ministerstwo finansów
• Ministry of Francophone Affairs - Ministerstwo do spraw Frankofonów
• Ministry of Health and Long-Term Care - Ministerstwo zdrowia
• Ministry of Intergovernmental Affairs - Ministerstwo kontaktów międzyrządowych
• Ministry of Labour - Ministerstwo pracy
• Management Board Secretariat
• Ministry of Municipal Affairs and Housing - Ministerstwo gospodarki mieszkaniowej
• of Native Affairs Secretariat - Ministerstwo do spraw Indian
• Ministry of Natural Resources - Ministerstwo zasobów naturalnych
• Ministry of Northern Development and Mines - Ministerstwo górnictwa i rozwoju terytoriów północnych
• Ministry of Public Safety and Security - Ministerstwo bezpieczeństwa publicznego
• Seniors' Secretariat
• Ministry of Tourism and Recreation - Ministerstwo turystyki
• Ministry of Training, Colleges and Universities - Ministerstwo szkolnictwa wyższego
• Ministry of Transportation - Ministerstwo transportu
• Women's Directorate

edytuj Premier

Premier Ontario jest szefem rządu prowincjonalnego w prowincji. Posiada on bardzo szerokie uprawnienia, pozwalające prowadzić skuteczne rządy, jeśli tylko ma zapewnione poparcie w parlamencie prowincji. Premierem zostaje lider partii zdobywającej większość w parlamencie. Jeśli z jakichkolwiek powodów, w czasie trwania sesji parlamentu przewodniczący rządzącej partii zostaje zmieniony, następuje automatyczna zmiana na stanowisku premiera prowincji.

edytuj Parlament Ontario

Parlament Ontario jest ciałem ustawodawczym dla prowincji Ontario. Zasiada w nim 130 deputowanych Members of Provincial Parliament w skrócie MPP.

W obecnym 38 Parlamencie Ontario zasiadają przedstawiciele następujących partii:

• Liberalna Partia Ontario - 72
• Progresywno-Konserwatywna Partia Ontario - 51
• Nowa Demokratyczna Partia Kanady - 7

edytuj Podział administracyjny Ontario

Ontario podzielone jest na trzy rodzaje jednostek administracyjnych:

• Regiony - Region - występują w gęsto zaludnionych i silnie zurbanizowanych obszarach południowego Ontario.
• Hrabstwa - County - występują w słabiej zurbanizowanych i rzadziej zaludnionych obszarach południowego Ontario.
• Okręgi - District - występują w słabo zurbanizowanych i bardzo rzadko zaludnionych obszarów północnego Ontario.

Te z kolei mogą dzielić się na następujące jednostki samorządowe:

• Miasta - samorządy posiadające prawa miejskie. Większe miasta posiadają status City podczas gdy mniejsze na ogół status Town. Niektóre miasta będące częścią hrabstwa mogą mieć status miasta wydzielonego.
• Okręgi miejskie - Township obszary nie posiadające wyraźnego centrum, zwykle składające się z luźno ze sobą związanych farm, innych jednostek gospodarczych i mieszkalnych. Posiadają takie same prawa samorządowe jak miasta (Town).
• Wsie - Village lub Hamlet - obszary rolnicze zawierające pewną ilość farm, innych jednostek gospodarczych i mieszkalnych, w których możliwe jest wyróżnienie pewnego centrum.

Różnica pomiędzy wsią a okręgiem miejskim może zasadzać się na kryterium czysto historycznym.

Pełną listę wszystkich jednostek samorządowych Ontario zawiera:
Podział administracyjny Ontario

edytuj Geografia Ontario

Ontario od północy graniczy z Zatoką Hudsona od zachodu z prowincją Manitobą, od wschodu z prowincją Quebec i od południa ze stanami USA - Minnesota, Michigan, Ohio, Pensylwania i Nowy Jork. Południowa część granicy z prowincją Quebec przebiega wzdłuż rzeki Ottawa, północna część jest linią prostą. Granica z prowincją Manitobą składa się z dwóch prostych odcinków.

edytuj Ukształtowanie terenu

Ontario dzieli się na trzy regiony geograficzne:

• Dolina Wielkich Jezior i Dolina Rzeki św. Wawrzyńca: Stanowi południową część prowincji. Gęsto zaludniona i silnie zurbanizowana. Okolica nizinna, przecinana licznymi morenami. Wzdłuż południka 81°W przecięta jest uskokiem Bruce. Południowy jego kraniec tworzy Wodospad Niagara, a północny Półwysep Bruce, wcinający się z Zatokę Georgian. Na tym terenie leży większość wielkich ośrodków miejskich Ontario. Przede wszystkim olbrzymia aglomeracja Golden Horseshoe oraz inne większe miasta takie jak: London, Windsor, Peterborough i Kingston.
• Tarcza Kanadyjska: silnie pofałdowana wyżyna pełna skalistych wzgórz, wąwozów, usiana niewielkimi jeziorami i poprzecinana strumieniami i drobnymi rzekami. Teren silnie zalesiony. Ważniejszymi miastami na tym obszarze są Kenora, Thunder Bay, Sault Ste. Marie, Greater Sudbury, North Bay i Timmins.
• Nizina Zatoki Hudsona: Nizinny pas ziemi wokół wybrzeży Zatoki Hudsona o szerokości 100 do 300 km. Bagnisty, z licznymi rzekami i strumieniami wpadającymi do zatoki.

edytuj Wody śródlądowe

Do największych zbiorników wodnych należą Wielkie Jeziora. W granicach Ontario znajdują się częściowo Ontario , od którego prowincja bierze swoją nazwę, Erie , Huron i Jezioro Górne. Oprócz tych w granicach Ontario znajduje się szereg mniejszych, lecz ciągle znacznych jezior: Nipigon, Nipissing i Simcoe oraz tysiące małych i średnich jezior. Cała powierzchnia Ontario poprzecinana jest tysiącami rzek, strumieni i potoków. Do znacznych rzek należą: Rzeka św. Wawrzyńca, Ottawai Albany

edytuj Klimat

Klimat w Ontario zależy od położenia równoleżnikowego. Na północy panuje kontynentalny klimat ze srogimi zimami i gorącymi latami. W południowym Ontario panuje znacznie łagodniejszy klimat. Zimy są zwykle długie ze średnimi temperaturami -6°C. W mroźne dni, gdy wieją silne północne wiatry temperatury osiągają -30°C, przy czym odczuwane są jak -40°C. Bliskość jezior przez dłuższy czas utrzymujących wyższą temperaturę powoduje obfitość opadów śniegu. Po krótkiej i kapryśnej wiośnie następuje upalne lato. Gdy wieją południowe wiatry, przynoszą z sobą gorące i wilgotne powietrze znad Zatoki Meksykańskiej . Wilgotność powietrza w takich okresach sięga 100%. Zdecydowanie najbardziej umiarkowanym okresem jest początek jesieni tzw. Indian summer (indiańskie lato), trwający przez wrzesień i październik. Potem następuje krótki okres szarugi, który przechodzi w zimę. Roczne opady wahają się od 864 mm na południu do 508 mm na północy.

edytuj Zasoby naturalne

W Ontario znajdują się znaczne pokłady miedzi , niklu , cynku, złota , platyny oraz nie eksploatowane już zasoby uranu. Ważnym bogactwem Ontario są olbrzymie zasoby drewna oraz wody pitnej.

edytuj Gospodarka Ontario

Ontario jest najprężniejszą ekonomicznie prowincją Kanady. W Ontario wytwarzane jest 41% produktu narodowego. Stąd pochodzi też 60% eksportu, głównie do USA.

Głównymi gałęziami ontaryjskiej gospodarki są:

• Przemysł wytwórczy - przemysł maszynowy, w tym samochodowy, produkty elektroniczne, maszyny dla przemysły spożywczego, wyroby hutnicze, wyroby przemysłu chemicznego.
• Rolnictwo - ponad połowa ziemi uprawnej w Ontario mieści się w I klasie jakości, stąd też rolnictwo ontaryjskie cechuje się bardzo wysoką wydajnością. Głównymi produktami rolnymi są: zboża, kukurydza, soja, owoce i warzywa, a także hodowla zwierząt.
• Przemysł wydobywczy i leśny - Ontario zawiera 17% całego areału leśnego Kanady, co przekłada się na 2% całych zasobów światowych. W leśnictwie zatrudnionych jest niemal 90,000 osób a przemysł drzewny przynosi 15 miliardów rocznej sprzedaży. Racjonalna gospodarka leśna prowadzi do utrzymania, a nawet zwiększania się areału lasów. Północne rejony Ontario bogate są także w złoża mineralne. W okolicach Greater Sudbury znajdują się najbogatsze w świecie złoża niklu i miedzi. W Ontario znajdują się także intensywnie eksploatowane złoża złota, platyny oraz cynku.
• Usługi finansowe - istotny sektor ekonomii zatrudniający ponad 200,000 pracowników. W Toronto znajdują się siedziby wszystkich wielkich banków kanadyjskich. W Toronto, przy Bay Street mieści się Giełda Torontońska Toronto Stock Exchange.
• Przemysł wysokich technologii - W Ontario znajduje się wiele przedsiębiorstw rozwijających najwyższą technologię w dziedzinach medycyny, komunikacji i techniki komputerowej.
• Przemysł rozrywkowy i turystyczny - Toronto, często nazywane "Hollywoodem Północy" daje scenerię dla dużej ilości filmów kanadyjskiej i amerykańskiej produkcji. Działa w tym mieście także wiele teatrów i galerii. Ważną gałęzią ekonomii jest turystyka (zobacz Parki prowincjonalne w Ontario).

edytuj Historia Ontario

Paragraf o historii Ontario zostanie napisany w późniejszym terminie.

edytuj Polonia i poloniki w Ontario

Jednym z pierwszych polskich osiedli w Ontario była wieś Wilno leżąca w hrabstwie Renfrew, około 300 km na północ od miasta Peterborough. Rozległe tereny, na których leży Wilno, zwane są "Kaszubami", ze względu na cechy środowiskowe przypominające polskie Kaszuby. Ciągle znajduje się tam wiele polskich farm oraz domów letniskowych. Na "Kaszubach" mają miejsce obozy harcerstwa polskiego w Kanadzie.

Duża część z ponad 800 tysięcy Polaków zamieszkujących Kanadę skupia się w Ontario, a ściślej w południowej części tej prowincji. Największe skupiska Polaków znajdują się w miastach aglomeracji Golden Horseshoe, a w szczególności w Toronto, Brampton i Mississauga. W tym ostatnim mieście co piąty mieszkaniec jest Polakiem, aczkolwiek nie można wyróżnić polskiej dzielnicy w tym mieście. Znajdują się w nim także dwie parafie polskie: św. Maksymiliana Kolbego i św. Eugeniusza de Mazenot (w budowie) oraz Centrum Kulturalne im. Jana Pawła II. W Toronto tradycyjnie polską okolicą są tereny wzdłuż osi ulicy Roncesvalles Avenue, które były terenem osiedlania się polskich emigrantów już w latach dwudziestych XX wieku. Przy tej ulicy znajduje się polska parafia św. Kazimierza - St. Kazimir Church, główny odział polskiego banku St. Stanislaus St. Kazimir's - Polish Parishes Credit Union Limited, dom seniora Copernicus Lodge oraz mnogość polskich sklepów i innych przedsiębiorstw. Na południowym krańcu ulicy, na miniaturowym skwerze znajduje się pomnik katyński.

W Toronto istnieje także inna polska parafia św. Stanisława - St. Stanislaus Church.

Ulica Roncesvalles powoli zaczyna tracić swój polski charakter na rzecz przybyszów z Azji, podczas gdy bogacący się Polacy wybierają do zamieszkania bogate przedmieścia lub miasta otaczające Toronto.

p • d • e

Podział administracyjny Kanady

Alberta • Kolumbia Brytyjska • Manitoba • Nowa Fundlandia i Labrador • Nowa Szkocja • Nowy Brunszwik • Ontario • Quebec • Saskatchewan • Wyspa Księcia Edwarda

Terytoria Kanady: Jukon • Nunavut • Terytoria Północno-Zachodnie